Thời gian xanh - Toàn tập

 

Môc lôc	Trang
·      Thú làm thơ	01
·      Sinh viên - người lính	02
·      Tết này thăm quê	04
·      Đôi khi	05
·      Gặp nhau ngày hội trường	06
·      Nhớ mãi không quên	07
·      Lối quen	09
·      Phác họa	11
·      Xuân quê	11
·      Hoa 20	12
·      5 mùa thu qua	13
·      Matxcơva chiều thu	15
·      Tuyết xuân	17
·      Bóng quê	18
·      Chuỗi cườm biển	19
·      Nét quê	21
·      Chiều về	23
·      Non nước Nguyễn Du	24
·      Từ độ con đi lấy chồng	25
·      Nhành lan	26
·      Trao nhau	27
·      Chim trời	27
·      Giao mùa	28
·      25 năm ấy	30
·      Nơi gặp em	31
·      Che mưa cho nàng	33
·      Mưa ngâu	33
·      Hương xoan	34
·      Quay về	35
·      Lá rơi	36
·      Tiếng mưa	37
·      Phận nghèo ít chữ không quê	39
·      Hoàng hôn trên phá vắng	40
·      Gái quê	42
·      Hoa súng	44
·      Ngày mưa ở Huế	45
·      Lần lối nàng Kiều	46
·      Về lại nông trường	47
·      Mai vàng	49
·      Hoa vông gai	49
·      Chòng chành	50
·      Một nét làng cao	50
·      Phố tôi trong mưa lũ	51
·      40 năm gặp lại	53
·      Cơn lốc và đời côi	55
·      Chị còn dưới quê	56
·      Giá sương	57
·      Cha con	58
·      Thường nhật mùa xuân	59
·      Dòng chữ trắng của thầy	60
·      Giáo già nhớ tuổi xuân xanh	61
·      Thế giới tôi	63

 

 

 

 

 

 

Thêi gian xanh

Thơ

PHAN ĐÌNH NGÂN

 

NHÀ XUẤT BẢN THUẬN HÓA

33 Chu Văn An – Huế

ĐT: 054.3823847 – 3821228

Fax: 054.3848345

Email: nxbthuanhoa@vnn.vn

 

 

 

Chịu trách nhiệm xuất bản

Giám đốc:

NGUYỄN DUY TỜ

 

Trưởng Ban biên tập:

LÊ HÒA

 

Biên tập viên:

ÁI LINH

 

Bìa:

PHAN VŨ HẢI

 

Trình bày sách:

PHAN ĐÌNH NGÂN

 

In 500 cuốn, khổ 13 x 19, tại Công ty Cổ phần In và Dịch vụ Thừa Thiên Huế.

 Số đăng ký kế hoạch xuất bản: 1150-2010/CXB/11-40/ThuH. Quyết định xuất bản số 198/QĐ-XBTH, cấp ngày 15 tháng 12 năm 2010. In xong và nộp lưu chiểu tháng 01  năm 2011.

 

 

PHAN ĐÌNH NGÂN

 

Thú làm thơ

 

 

Tan lớp rời trường, lại thế thôi

Ngoài kia bóng cũng xế chiều rồi

Trong căn nhà nhỏ đèn soi tỏ

Trên tấm bàn thô sách dễ coi.

Lặng lẽ nghĩ suy vài bản viết

Ngâm nga hối hả mấy câu lời

Bôn ba khắp chốn tìm giai điệu

Thơ vẫn nổi trôi với sự đời.

 

                      

 

Sinh viên - ng­ười lính

 

Cuối tiết thu lộc vừng buông sợi thắm

Vương bụi sương bạc nắng phía dòng Thương

Ta bâng khuâng quay trở lại giảng đường

Như thể cuốn trôi theo kỳ học mới

 

Thu yên ả giữa thiên thanh cao vợi

Thắm tươi thêm sắc mới tình yêu

Mái trường xưa như đã nói bao điều

Trong nhịp điệu trái tim thời xuân trẻ

 

Bỗng nhớ lại những tháng ngày gian khổ  

Cuộc sống chiến binh bom đạn chiến trường

Gác bút nghiên hối hả bước hành quân

Lính Cụ Hồ - sinh viên mang theo quyển vở

 

Có chiếc lá vàng ép con bướm nhỏ

Có dòng thơ không địa chỉ nhắn tìm

Lưu bút bạn bè gặp gỡ đầu tiên

Giữa đợt công đồn chép lời ca vọng cổ

 

Có bình minh với phượng hồng rực đỏ

Hoa lửa sân trường dấu hái trao ai

Có ẩn số chia em trong buổi ôn bài

Có ngôi sao vẽ ngày vào đoàn đội

 

Lúc trở về một phần đời để lại 

Trong chiến trường bằng thịt bằng da

Bằng tình thơ và cả những ước mơ

Theo nhịp sống hào hoa thời lính trận

 

Trở lại trường với tâm hồn thanh thản

Vui cuộc đời người lính hóa sinh viên

Như những năm nào rạo rực con tim

Theo quá khứ mái trường xưa trỗi dậy...

 

Nắng tháng mười se làn da xanh tái

Sốt Trường Sơn còn đọng lại trên môi

Bỗng thấy bảng đen phấn trắng bồi hồi

Cùng trở lại với một thời trai trẻ… 

                                                     1976

 

Tết này thăm quê

  

 Tết này xứ Huế không mưa

 chùm mai nở vội trước mùa gió đông

 Phố quen bỡ ngỡ nụ hồng

 trà my chúm chím dường không muốn về

 

Tết này em lại thăm quê

kỳ thi được giải mang về tặng anh,

Tặng mẹ nựng ngọn lúa chiêm

vượt qua sương giá làm nên hạt vàng,

Tặng chị ru cánh võng bàng

hẹn mùa hạ tới chị sang bên chồng,

Em mang cả ngọn gió lành

tấm lòng thầy, bạn Kinh thành thăm quê,

 

Tết rồi, em sẽ ra đi

Còn xuân ở lại vẫn thì bâng khuâng...

                                       1996

   

 

 

 

Đôi khi

 

Đôi khi đi trong gió mai

bỗng nhớ về thời xa ngái

bếp lửa khói lá tre bụi

chung nhau thìa muối chát nồng

Đôi khi dạo dưới trăng suông

bỗng nhớ ánh đèn lớp học

đôi khi trên đường vui bước

nhớ về một mái nhà gianh

Đôi khi dưới nắng hè sang

bỗng nhớ những mùa thi cử

trán ai giọt mồ hôi đổ

mắt ai quầng tím đến thương

Đôi khi trong ráng chiều buông

bỗng nhớ về con đường ấy

nối đời với từng lớp dạy

mái trường cũng tựa quê hương

Đôi khi bước lên giảng đường

bỗng nhớ bảng đen chữ trắng

hoá tình theo từng tiết giảng

dẫu rằng ai nhớ ai quên...

                                        2001

 

   

 

 

Gặp nhau ngày hội tr­ường

 

Lâu rồi mới lại hôm nay

Xa trường, xa lớp bao ngày nhớ mong

Ta về trong dạ bâng khuâng

Mái trường nay khác, con đường chưa quen

Đâu rồi phấn trắng bảng đen

Ngày nào với bạn học kèm dưới trăng ?

Đâu rồi những cánh bằng lăng

Tím thầm rơi, ai nhẹ nhàng nhặt lên ?

Cùng nhau giây lát hàn huyên

Nhận ra bao chuyện tưởng quên lại còn

Cách xa mấy chục năm tròn

Biết bao kỷ niệm mỏi mòn con tim

Dập dìu bè bạn xa gần

Bạn vương sợi trắng, ta nhăn nếp ngài

Bao giờ trở lại xa xôi

Ghế xiêu ta tựa, ta ngồi bên nhau

Bạn xưa tóc đã pha màu

Mái trường xưa đã xây cao mấy tầng

Mà sao ta mãi bâng khuâng

Đắm chìm theo những quãng tình thuở xưa.

                                                               1997

    

 

Nhớ mãi không quên

        
 

Những gốc xoài vào mùa trổ bông

Hương toả ngát khuôn viên trường học

Xuân đưa trăng Nguyên tiêu vào lớp

Gió khẽ lay man mác chuỗi bông vàng

 

Còn nụ nào kết trái lúc hè sang

rồi bao đài hoa tơi tả rụng

và mấy lá vàng rơi xuống đất

mấy cành khô nghiêng buông theo thời gian?

 

Vẫn còn đó gốc cây già trầm lắng

Khắc nét ưu tư, khát vọng, trông chờ

Bao thăng trầm theo bão tố, nắng mưa

Tự khô mình cho nhành xanh, lá biếc...

 

Có bao học trò nhập trường, đến lớp

Đã quên hay còn nhớ những ngày

Quả ngọt nay thấm vị mặn bàn tay

Vị đắng cuộc đời những người gieo hạt ?

 

Có bao học trò xa trường, xa lớp

Đã quên hay còn nhớ nơi này

Từ đất cằn khô cây tròn bóng mát

Che mái đầu xanh dịu cơn nắng say ?   

 

Ôi những chùm trái đậu trên cây

Những chồi non tơ và lá mới

Những nhành cao vòi vọi

Những gốc cây già phủ bụi thời gian

Để bao học trò nhớ mãi không quên !.

 

        Bình Định, Tết Nguyên tiêu - 2002                                                                            

 

      

Lối quen

 

Con đường tôi quen

kể từ thưở ấy

nắng lung linh trên bọt mưa tháng bảy

gió mơn man theo lá rụng tháng mười...

 

Con đường của tôi

bắt đầu từ sỏi đất

bám bụi chân trần mỗi bước

nắng mưa dầu dãi tháng ngày.

 

Con đường thuở xưa

mái lá lắt lay

bông gòn xác xơ lá rụng

thoảng chim bay, cá lượn

vẳng cánh diều sáo đưa…

 

Tôi đi hoài theo những tháng năm xa

con đường bỗng đâu đổi khác

hai bên nhà lên san sát

thảm nhựa êm láng mát lòng

 

Riêng lối đi về vẫn rất thân quen 

tiếng chuông giảng đường vọng lại

dáng hình ai ra vào phiên chợ

bước chân ai gọi cửa khuya về.

 

Để trong tôi hoài mãi đam mê

kỷ niệm tìm về lối cũ

mái trường xưa bây giờ vẫn thế

xóm thêm người kiệt phố vui hơn.

 

Ngự Hà ơi bao giờ khơi sông  

để thuyền rồng hứng bông trăng rụng

và đôi bờ thêm câu ví dặm

câu lý, câu hò ... đằm thắm lối tôi quen ?

                                                      2003

 

 

Phác họa

Một kính, một loa vẫn thong dong

Một đời mưa nắng chí tang bồng

Giận chi cao tuổi gân cốt mỏi

Buồn gì quá lứa nhánh thưa bông !

 

Bóng núi trải dài ra biển rộng

Thác ngàn chảy miết tới điền không

Mỗi bước đi qua thêm khát vọng

Xuân thắm quay về đợi cuối đông.

                                    2005

 

Xuân quê

 

Nương mạ mơn man sắc lá non

Bờ tre thấp thoáng gió mai vờn

Cánh đào ửng đỏ đông tàn vội

Thôn dã lên đèn tết sớm hơn.

Chim quốc lạc bầy nhao nhác gọi

Mái chèo xa bến khẽ khàng buông.

Đi về lối nhỏ xa xăm ấy

Man mác nỗi lòng vọng cố hương.

                                                2008

 

 

 

 Hoa 20

 

Tháng giêng xa,

Tháng mười qua,

 Mười một lại tới...

 

Xứ Huế mưa giăng đã vợi

Thuận An mát rượi gió lên

Trường Sơn ấm áp vầng dương

 

Hoa hai mươi ngát hương

Nhận từ em dâng tặng

 

Tuổi lục thập thầm nhựa sống

Hoa đời tươi cánh cuối thu

 

Thoảng thơm hương nhụy gió đưa

Ngọt ngào lời em thủ thỉ

 

Hai mươi - năm nào cũng thế

Nợ em thêm một cánh hoa.

                  20-01,20-10&20-11-2005

            

 

5 mùa thu qua

               Nhân kỷ niệm 5 năm ngày thành lập

              trường ĐH Kinh tế Huế 2002 – 2007

 Ta rộn bước trên đường phố vui

Mùa thu theo nắng lại sang rồi

Nhớ mùa thu ấy - 5 năm trước

Hoa thắm, cờ sao đỏ rợp trời…

 

Ta nhận ra nhau của một thời

Mái trường tranh lá, vách tre vôi

Bên ánh đèn dầu qua đêm lạnh

Giáo án từng trang mở cánh đời

 

Ta gặp dáng nhau của một thời

Chân trần, mưa nắng trĩu bờ vai

Lòng vẫn vững tin vào Đảng, Bác

Cất tiếng vang sự nghiệp trồng người

  

Nay dưới trời thu lộng gió đồi

Tầng cao mái mới sắc hồng tươi

Nghe bước sinh viên vào lớp học

Như búp lên xanh, nụ bén chồi

 

Theo tháng năm ta lớn lên rồi

Bên dòng Hương thơ mộng đầy vơi

Dưới núi Ngự non xanh hoành tráng

Mái trường ta sáng láng, ngời ngời

 

Đón thu này trong nắng vàng tươi

Mùa báo hiệu một thời khóa mới

Tuổi lên 5 – ước mơ cao vợi

Đang tỏa danh dải đất miền Trung

 

Dưới trời thu lồng lộng, xanh trong

Như trải rộng tấm lòng bè bạn

Dẫu thách thức, gian nan nhiều lắm

Ta cùng xây mái ấm thân yêu!

 

Giữa Kinh thành thơ mộng, linh thiêng

Ta tự hào mái trường Kinh tế

Nơi bệ phóng cũng là nơi bến đỗ

Cho Thầy, Trò vươn cao, bay xa...

                                                    2007

 

Matxcơva chiều thu

 

Ôi Matxcơva

như gặp trong mơ

một chiều thu

rừng cây vàng lưu ly

bạch ốc cao vời vợi.

 

Tôi bé nhỏ như từng hạt bụi

bồng bềnh trong khoảng xanh bao la,

 

Ôi Matxcơva

những phố dài đi qua

gặp những người nhân hậu

tàu điện ngầm trăm ga,

 

Nhâm nhi ly sữa chua

ngồi trên ghế đá

nhìn thiên nga bơi đùa

hoá thành xa lạ

lòng se lạnh trùng khơi

nhớ quê hương,

ước vọng !

 

Gặp một chàng trai

xỉn say bên đường

như nằm sưởi nắng,

Đi qua nhà hàng

mùi hương cá xông khói

thịt cừu nướng, bia hơi

chiều thu liêu xiêu rơi...

 

Matxcơva

sắc trời xanh tươi

xe buýt kín người

tay anh tờ báo

tay chị tiểu thuyết

họ cứ đọc hoài

cụ già, trẻ em luôn được nhường ngồi,

 

Đàn chim câu từng đôi

sà liệng bên tôi

như thể bè bạn.

 

Chiều thu mơ màng rơi

Matxcơva xao xuyến khôn nguôi...

                                         Matxcơva, 10-1984

 

Tuyết rơi

 

Tuyết rơi

đậu lên mi mắt

 

Tuyết trải chiếu mềm trên đất,

Tuyết dệt hoa lên ngọn cây.

 

Tuyết bay

làm mưa, làm mây

theo mặt trời

hoá cầu vồng bảy sắc.

 

Tuyết hát

đưa hồn vào cõi lạc

trong trắng và đắm say.

                                     Matxcơva - 1985

 

 

Bóng quê

 

Đêm về nghe khúc dân ca

Nôn nao nỗi nhớ quê nhà năm xưa

Cánh cò thấp thoáng bờ tre

Lời ru của mẹ trưa hè đong đưa

 

Sáo diều no gió vi vu

Mê cô thôn nữ câu thơ tỏ tình

Trăng vàng chênh chếch mái hiên

Rượu nồng, chè đượm... gia đình ấm êm

 

Dặm dài theo thời gian xanh

Bóng quê còn đó giữa miền bồng lai.

 

Câu thương, câu giận cho ai

Giận thương thuở trước theo hoài bóng quê.

                                                       1998

              

 

Chuỗi c­ườm biển

 

Biển gửi sóng cho ai

mà vỗ bờ mãi thế?

Biết chăng dạ tràng bể

xe cát tận cuối trời?

 

Xin sóng đừng xô vội

dẫu biển lúc đầy, vơi

môi em tròn cườm cát

gửi vào sóng luân hồi...

 

Biển gửi sóng cho đời

hoá em thành bụi sóng

lung linh trong biển sáng

những hạt cườm tinh khôi.

  

Có lúc biển gầm sôi

Đôi khi bờ quạnh vắng,

Em sợ đêm yên lặng

để chuỗi cườm lẻ loi...

 

Ôi hạt cườm nhỏ nhoi

sinh ra cùng biển cả

tròn trinh như muôn thuở

giữa thăng trầm phong ba,

giữa bãi bờ bao la

nổi chìm theo con nước,...

 

Để tình yêu có được

trong tồn sinh vĩnh hằng.

Cho mai này có được

những hạt cườm tròn trinh.

                                    1999

 

 

 

Nét quê

 

Em ơi

theo anh về làng

xôn xang nắng vàng ngọn gió

lung linh giọt sương nhành cỏ

vọng lời chim hót đồng xa...

 

Con đường trở lại quê ta

qua sông,

vượt rừng nhiều lắm.

mắt ai

ngân câu ví dặm,

môi ai

thơm lời dân ca...

 

Em ơi

theo nhau ta về

qua đường cái quê

lạc ngõ,

giọt mưa nhẹ rơi

êm ả,

ngỡ ai

bước chung lối quê.

 

Nẻo đường em đã đi qua

không còn cỏ may vương lối,

ao sâu tuổi thơ bơi lội

nay nhà ngói mới xây cao.

 

Mái đình xưa

vẫn thuở nào

tọa dưới trăng sao sương gió,

tấm lòng dân quê rộng mở

thương nhau - nam mô di đà.

 

Đưa nhau ta về quê ta

nét riêng

hiền hoà mộc mạc,

biển vỗ sóng dài bãi cát

ngọt ngào câu hát mẹ ru

bồng bềnh điệu ví ngàn xưa ...

                                             1999

 

Chiều về

 

Chiều về thấp thoáng hoàng hôn

Xa xa man mác ráng hồng chân đê

Mặt trời tim tím đằng kia

Cánh cò trăng trắng bay về bên đây

Áo dài em đã kịp may

Nón bài thơ đã đong đầy câu thơ

 

Thương ai em đến ngẩn ngơ

Trăng vàng rơi xuống bao giờ không hay

 

Nhớ ai em đến ngất ngây

Sao hôm chênh chếch về tây thuở nào.

                                                        2001

Non n­ước Nguyễn Du

 

Xuôi dòng Lam trăng vàng sáng rọi

Lên núi Hồng sương khói đong đưa

 

Như sâu thẳm cung thương than thở

Tưởng bồng bềnh giai điệu xa xưa

 

Sen vàng rải khắp cùng viễn xứ

Hương trời bay non nước Nguyễn Du

 

Thổi hồn thơ vào người hâm mộ

Đất Tiên Điền cũng hoá thành thơ.

                                                   2002

  

 Từ độ con đi lấy chồng

 

Từ độ con đi lấy chồng

Hoàng hôn dường buông chậm lại

Mẹ chờ cuối ngày con tới

Mong hoài, dài mãi ban mai...

 

Con đi lấy chồng một sáng cuối thu

Để đêm giao thừa nhà mình trống vắng

Bố mẹ xa con, rượu mừng chẳng cạn

Mặc phía Ngọ Môn pháo sáng bập bùng...

 

Con đi lấy chồng để lại mùa đông

Với gió heo may chìm trong phòng nhỏ

Đêm nay mẹ qua, không còn chốt cửa

Biết con không về, mừng lệ nhỏ rơi...

                                Tháng 10 -2002

 

Nhành lan

 

Nhành lan

    vào chậu thuở nào

         thoảng thơm hương nhuỵ,

              thanh tao dáng hình.

Hương này

     từ xứ đất rừng,

         hình kia

             như đã tình em quyện vào.

Một nhành trưng,

     một nhành trao,

          gieo vào lòng đất,

              gửi vào tình em.

Lặng thầm

      dưới một mái hiên

           dệt nên giai điệu

               cho thời gian xanh.

                                   2003

 

 

 

 

Trao nhau

 

 Ta trao nhau

       một cánh đồng hoang

            với những sim mua, cỏ tế, ràng ràng

                 cùng một chuyến đò chưa bến đợi

                    và ngọn gió chiều bay lang thang.

                                                             1965

 

 

 

Chim trời

   

    Trời cao giang cánh chim bay

Phải duyên đôi lứa ngàn ngày cũng mong

     Tình đời nên trọn thuỷ chung

Mai mưa trưa nắng chi lòng khổ đau.

 

     Hãy đừng hờ hững với nhau

Giờ xa đôi chút, để sau lại gần.

                              Gửi Đ, 1968

 

Giao mùa

  

Mùa xuân ủ mầm từ đông

gửi hạt chìm sâu lòng đất

cành khô mong manh giá rét

đợi ngày chồi nhú lộc xanh

 

Mùa hạ ươm hoa từ xuân

gửi nhụy trong sương qua lá

chờ khi nắng vàng lan toả

dạt dào hương sắc đê mê

 

Mùa thu kết trái trong hè

nhành nâng xum xuê quả mọng

thu tàn để nắng cho đông

tảo tần chăm ươm mầm sống

 

 Em ơi, tình ta mặn nồng

đi qua năm dài tháng rộng

vượt lên thăng trầm mưa nắng

chung tình khát vọng, chờ mong

 

Em ơi, tình ta tháng năm

như nguồn nước chảy mênh mang

lời xưa hoá thành con suối

tình nay như biển đại dương

 

Em ơi, giữa thời gian xanh

 bốn mùa ngọt đắng giao duyên

 lời xưa hoá thành hoa lá

 tình nay trái đã thơm lừng…

                                              1994

 

25 năm ấy

 

Hai lăm năm qua - ngần ấy xuân rồi

Ta nhận ra nhau những điều dung dị

Tình yêu trong em vượt lên tất cả

Quá khứ nồng nàn, hiện tại say mê

 

Ta tặng cho nhau trái chín trên cây

Của thuở chồi non lộc tràn nhựa sống

Nụ hoa đầu mùa sương mai ướt cánh

Trong mỗi tâm hồn khát vọng, ưu tư...

 

Năm tháng bện vào sợi xoáy nguyên sơ

Em đã khéo tay dệt thành chiếc áo

Anh mặc cho đời đi qua mưa bão  

Mồ hôi trần thấm vạt áo em trao …

                                   20-01-1996

 

Nơi gặp em     

 

Nơi gặp em

dưới mái trường lá cọ

nằm trên đồi hút gió

mùa đông không áo bông

 

Nơi gặp em lần đầu

bên bờ hoang đầy cát

tiếng biển rì rào hát

phi lao rủ bóng tròn

 

Nơi gặp em

những ngày chiến tranh

mùa nước lũ

trèo núi, vượt ghềnh

tìm em trong đêm

ba lô, chiếc mỳ gối

áo quần nhờ bạn thân.

 

Nơi gặp em

xếp chỗ cả đêm

chờ mua thực phẩm

tem vải, tem mỳ quá hạn

lại đành chờ đến tháng sau

 

Nơi cùng nhau

trong gian chái tạm

chuồng gà, chuồng heo

xuống ao vớt bèo

mua mùn cưa xưởng gỗ...

 

Nơi gặp em

một thời xuân trẻ

quên mọi ưu phiền

thời gian mãi mãi xanh.

                                 1997

 

 

Che m­ưa cho nàng

    

      Sáng nay bất chợt cơn mưa

Nàng đi qua chợ gió lùa mơn man

      Giọt nào rơi thấm vai nàng

Giọt nào rơi ướt giỏ hàng trên tay

      Hạt mưa mỗi lúc mỗi dày

Xin nàng sát lại bên này tôi che?

     Ước trời chầm chậm mưa đi

Để tôi hong gió những gì chưa khô.

                                                    1999

                                        

  M­ưa ngâu

 

Chiều nay trời đã sang thu

Đàn chim Ô thước bay về tìm sông

Hai người đôi bến đợi trông

Giọt ngâu đẫm lệ nỗi lòng Chức – Ngưu

 

Ngân Hà trăng gió đìu hiu

Nhịp cầu Ô thước dập dìu hồn thơ

Thương nàng Chức Nữ năm xưa

Mỗi năm một chuyến đội mưa thăm chồng.

                                                      2004

         

 

                   

H­ương xoan

 

     Ngày xuân se lạnh heo may

Hoa xoan tím nở vương đầy tóc em

 

    Một làn gió nhẹ thổi lên

Hương xoan toả ngát cả miền bồng lai.

    Khoảng trời như thể chia hai

Nửa cho ta, nửa cho người ta yêu

    Nửa ta chưa nói bao điều

Nửa em như đã dập dìu hương xoan

    Chưa lần gặp đã thấy quen

Chưa lần hò hẹn đã nên đắm nồng

    Quê mình chung núi, liền sông

Sông ôm bóng núi, để dòng quên trôi

    Nhặt từng cánh tím rơi rơi

Xuôi về kỷ niệm một thời xa xăm

 

    Ngày xuân còn tiết hoa xoan

Cho ai ngây ngất trong làn hương bay...

                                          2000

 

 

Quay về

 

        Quay về với thuở xa xưa

Có trang giấy trắng, có bờ cát phau

       Có hàng tre gió lao xao

Có vầng trăng bạc đầy sao trên trời ...

       Chỉ mình nàng với ta thôi

Nàng xuân xanh với ta thời xuân xanh

 

          Nhác trông tờ lịch trên bàn

  Nàng - Ta đã tuổi sắp tuần bảy mươi

          Ngỡ như đâu phải xa xôi

  Vẫn là đôi mắt, làn môi bây giờ...

                                 2009

 

Lá rơi

 

Sau một đêm gió gào mưa dội

Khu vườn ai oằn oại tàn hoang

Những chiếc lá non tơ rời rợi

Dứt lìa cành làm kiếp lang bang

 

Khách qua đường nhặt lấy một hai

Như thể muốn giữ vài sắc biếc

Người lao công hững hờ dồn quét

Chiếc lá non từ biệt cõi đời

 

Sau một đêm nào mấy ai hay

Như đã thấy và rồi chẳng thấy

Bầu trời vẫn xanh màu mây tháng bảy

Cánh cò vẫn vàng tháng tám bay bay...

                          1987

 

 

Tiếng mư­a

 

Mưa xưa,

rơi trong thôn

đánh thức dân quê

dậy sớm hơn thường nhật

để ra đồng cày cuốc

cấy dặm kịp mùa khi cây lúa còn non

 

Sợi mưa vương trước sân

chưa kịp đầy nên vũng

con trẻ ở trần tóc tai ướt sũng

đưa tay hứng nước vô tư

 

Cơn mưa đầu thu

gọi chim di cư về đồng tìm cá

Cơn mưa giữa hạ

thức lá xanh vắt vẻo cây cành

 

Cơn mưa cuối đông

báo hiệu  trời xuân

dịu êm và tỏa sáng

 

Mưa xưa qua nhanh

thương em một mình hy vọng

để bây giờ

tiếng mưa rơi

trên tầng cao trĩu nặng

nghe đến mơ hồ

 

Cánh đồng quê quên cánh chim về

mái nhà quê đâu còn sân trẻ nữa

ngọn đồi quê mất hình con suối nhỏ

mưa như nước mắt người ứa lệ chảy vu vơ.

 

Biết bao giờ có lại tiếng mưa xưa

từ cao xanh vọng về dòng Ngân Hà nối nhịp

đàn Ô thước dập dìu theo con nước

Chức Nữ - Ngưu Lang tới hẹn cuộc tình chung

 

Để dưới tán đa làng anh lại được gặp em

khi buổi học vừa tan chúng mình quên mang nón

Mưa bay bay, mưa vỗ về âu yếm

Ta cùng lớn lên cho cha mẹ mừng vui...

                                                              1985

 

 

 

 

Phận nghèo ít chữ không quê

Mưa chiều xuân

Hắt hiu chùm xoan tím

Chị ngước nhìn lên trời

Tầng cao không ước hẹn

Chị buồn

Nước mắt lặn vào trong

Để hồng phai

loang lổ tấm khăn quàng

con đường đi tới lớp

Chị buồn

Vàng dàn hoa mướp

Gió tung tro tàn qua liếp

Theo tiếng võng tre kẽo kẹt não nề

Mẹ buồn

Thức trắng canh khuya

Nhận ra đời con, đời cháu

Trong gian lều chị Dậu

Phận nghèo ít chữ không quê

Chiều xuân mưa

     Mẹ buồn.

        Chị buồn.

           Não nuột

               Đâu phải chuyện ngày xưa…

                                               1988

 

 

Hoàng hôn trên phá vắng

 

 Xuôi về một vùng quê em

 Cổ xưa như xương rồng biển

 Ráng chiều buông trên phá vắng

 Cánh cò say sóng chao nghiêng

 

 Gió ngoài cửa biển luồn sang

 Trôi theo mặt đầm sóng sánh

 Thuyền câu lẻ loi mỏng mảnh

 Đong đưa đan bện gió sương

 

 Hoàng hôn tựa một cánh buồm

 Phủ lên mặt đầm ngập nước

 Bóng quê cuối chiều gầy guộc

 Dáng em hiu hắt mơ màng

              

   Xa xa mấy sợi nắng vàng

   Vương trên ngọn đồi hoang mạc

   Cao cao một vầng trăng khuyết

   Phá chìm khuất trong mê man

 

   Chiều nay em lại một mình

   Bước theo lối mòn thuở ấy

   Sương rơi thân gầy run rẩy

   Hoàng hôn thản nhiên lại về 

 

   Em chưa viết được chữ “A”

   Cũng chưa ghép vần chữ “H”

   Chưa trọn một ngày tới lớp

   Chưa được một lần đi xa…

 

   Tình yêu sông nước bao la

   Thuyền đời trôi trên phá vắng

   Bao giờ quê lên phố huyện

   Cho vơi nỗi niềm diết da ?       

                                                1997

 

 

  Gái quê

 

Nhớ ngày chị dành củ sắn

Vùi trong bếp lửa than tre

Chia em cả phần nửa chín

Em thương chị nhận nửa kia

 

Ngày ấy con trâu hợp tác

Nó mờm, nó dữ mới ghê

Chị chìm ngụp trong vũng nước

Cưỡi lưng trâu dắt em về

 

Người ta xoay vòng hóng tóc

Chị ngồi cúi mặt tránh mưa

Vai gầy xương nhô sũng nước

Lấy đâu giây lát mộng mơ

 

Chị cùng mẹ qua bên chợ

Bán rong mấy hũ mắm chua

Nuôi nhà với đồng xu lẻ

Bát cơm gạo hẩm giao mùa

 

Rồi chị phải đành thôi học

Trốn nhà kiếm việc mướn thuê

Kể từ khi chị bỏ lớp

Cả nhà mấy ngả phân ly

 

Em đâu tới trường được nữa

Mẹ đau đứt ruột theo con

Nhìn sang sân trường vắng vẻ

Gái quê chôn chặt chờ mong...

                                         1996

 

Hoa súng

 

     Nhờ đâu súng lại trổ hoa

búp hồng, búp tím mượt mà đắm say

    Thuở xưa nhem nhuốc, đen gầy

Giờ xanh xanh lá, ngất ngây hương trời…

 

    Lẽ nào súng lại tả tơi

súng quên quá khứ, quên người trồng hoa ?

 

    Súng đố kỵ và lạ xa

súng hoàn kiếp súng thây ma bùn lầy !  

                                                          1999

 

 

 

Ngày m­ưa ở Huế

 

Huế vẫn còn mưa tới sáng nay

Nhạt nhòa bóng nước dưới trời mây

Cơn gió vô tình thêm giá lạnh

Bóng ai riêng lối dáng heo gầy

 

Dòng Hương mùa lũ nước dâng đầy

Ngôi trường ngõ nhỏ mái lung lay

Hồ sen đâu nữa chùm sen tím

Lối phố tối thâm giữa ban ngày

 

Như thể Huế mưa chẳng biết ngừng

Đò ngang neo bến nín sang sông

Bao tà áo trắng chưa tới lớp

Trắng một trời mưa buồn mông lung.

                                                       1999

 

Lần lối nàng Kiều

 

Nắng xế chiều hôm bảng lảng xa

Lam Kiều sông nước chảy bao la

 

“lưu ly” một bóng người viễn xứ

Lận đận thân mình phận sương sa

 

“con tạo xoay vần” nhân thế biến

“mưa gió dập dìu” xót đời hoa

 

“chín chữ cao sâu” cầu được đến

“trân cam” dâng hiến đặng “sân hoè”.

                                                  2002

 

 

 

Về lại nông trường

 

Bạn bè tráo nhau: “các anh chậm tiến”

Các anh cười: “đã đến, không đi !”

Từ biệt phố nghèo, về chốn thôn quê

Đất Lệ Ninh níu các anh ở lại.

 

Một thị trấn ra đời từ ấy

Nông trường dấu ấn ghi danh ...

 

Ai biết nơi này - một cánh đồng hoang

Quanh năm chua phèn, lùng lác?

Ai nhớ nơi này - dải đồi xơ xác

Bốn mùa lau lách hoang vu?

 

Quân ngũ trở về, tu nghiệp nhà nông

Đối mặt với trời, gồng lưng với đất

Chưa lành vết thương trận mạc

Lại phong ba, bão táp thương trường.

 

Có lúc các anh như đứng trước bão bùng

Cả cuộc sống hàng ngàn công nhân ta nữa.

Đổi mới đâu có ngay trái hoa và thịt sữa

Một hướng chênh sai dễ đến dặm đường cùng.

       

Nay hạt giống gieo cũng đã nảy mầm

Đồi hoang các anh nẩy lộc

Đồng chua các anh nhả mật

Đội ngũ bên nhau vun đắp nông trường

 

Trang trại mọc lên vườn tược, ao chuồng

Các dự án mở mang ngày đêm ấp ủ

Đời sống nông trường từng ngày khấm khá

Đồng đội thuỷ chung vượt vất vả gian nguy.

              

Chắt chiu từng giọt mủ cao su

Thấy mạch tim mình ấm thêm dòng máu

Như bếp than hồng sáng lên ngọn lửa

Bớt chút lo âu, vợi chút nhọc nhằn.

 

Đến với Lệ Ninh - Thị trấn Nông trường

Sống giữa lòng người nặng tình với đất,

Như thả hồn quê vào xuân rạo rực

Quên những ngày đông giá lạnh năm nào.. 

 

    Tặng H. V. Aí và các anh, chi cán bộ,

công nhân nông trường Lệ Ninh, Quảng Bình

                               2002

   

 

 

  Mai vàng

 

           Trọng người tác tạo cành mai

  cho cây quên nhớ tuổi đời đi qua

           Gốc già để lại lộc hoa

  từ trong giá rét nhụy đà lên hương.

                                         2003

 

Hoa vông gai

 

             Chiều rồi thoáng vội qua sông

Lảng tình, quên ngắm chùm vông bên cầu

        Sáng nay vông đỏ rực màu

Mới hay xuân thắm từ lâu lại về

  

        Thả hồn vọng nắng xuân xưa

Lan man cánh sóng vỗ về bờ xa

        Chùm vông lặng lẽ thướt tha

Giữa trời khắc nét hiền hòa duyên quê

   

        Qua cầu giọt nắng đong đưa

Ngỡ còn vương sắc vông vừa nẩy bông…

                                                     2004

 

 

Chòng chành

 

          Chòng chành bóng chiếc đò ngang

   Cánh cò gặp gió đồng hoang chòng chành

          Chòng chành chiếc lá xa cành

   Giấc ngủ chòng chành ru mộng ngẩn ngơ

          Chòng chành mai nắng chiều mưa

   Buồn vui man mác câu thơ chòng chành.

                                                      2002

 

 

Một nét làng cao

 

Tàn nắng sang mưa phía thượng nguồn

Nam Đàn, Quì Hợp, lại Đô Lương

Lúa thì đứng cái xanh xanh ruộng

Ngô tuổi bung cờ đo đỏ nương

Chợ xép xóm trên vào buổi họp

Trẻ thơ làng ngược tới sân trường

Miền cao cuộc sống trôi thầm lặng

Mái ấm tụ quần giữa gió sương.

                                                   2006

 

Phố tôi trong m­ưa lũ

                                  

Đã mấy tuần phố chìm trong mưa

Cơn gió bấc đầu mùa chẳng dứt

Những sợi trắng níu trời sát đất

Nên khoảng không thấp bé đen mờ

 

A Lưới mưa, Nam Đông vẫn mưa

Để phố tôi dập dờ con nước

Giữa dòng cảm trầm tư thảng thốt

Phố không đèn, đò vắng người đưa

 

Những ngôi trường đóng cửa hôm kia

Còn im bước chân trò tới lớp

Mưa tầm tã, mê man, sướt mướt

Cây sân trường sũng ướt xác xơ

 

Như theo đuổi tiếng gào của mưa

Dòng sông phố đôi bờ lạc bến

Từng đợt sóng đục ngầu chảy cuộn

Mấy bãi gò đơn độc chơ vơ

 

Giữa mênh mang biển nước ảo mờ

Mái nhà xiêu lập lờ chìm khuất

Khu chợ xép mấy phiên chẳng họp

Thảm hoa bèo bám cửa nhác nhơ

 

Mưa còn mưa biết đến bao giờ

Mắt nồng cay mỏi chờ nắng mới

Biết khi nào mặt trời trở lại

Cho phố tôi giấc mộng bình yên ?

                                        Tháng 9-2007

 

 

40 năm gặp lại

 

Mùa thu nay gặp lại

Sau bao năm cách vời

Dâng òa lên tiếng gọi

Tên bạn bè của tôi

 

Bồi hồi muôn cảm xúc

Phút gặp nhau hiếm hoi

Buồn quên…, vui rạo rực…

Se hồn anh với tôi

 

Bốn mươi năm rồi đó

Kỷ niệm xưa đầy vơi

Thời đạn bom máu lửa

Kết đời anh và tôi

 

Nay về hợp tác xã

Màu đời xanh sinh sôi

Lúa đồng uốn lưng rồi

Bâng khuâng mái đầu bạc

 

Cảnh quê mình đổi khác

Linh Cảm mương nối xa

Kẻ Gỗ mênh mang quá

Thiên Cầm sóng vang ca

 

Nay thăm lại địa danh

Lam Sơn sang Đức Thanh

Thanh Lộc vào Cẩm Thịnh

Thạch Châu lên Sơn Bằng…

 

Nhớ đám cưới chiến trường

Thiếu hoa và vắng nhạc…

Mải theo lò thúc mộng

Chăm bèo dâu trên đồng…

 

Hơn mấy chục năm ròng

Chia nhau đi khắp tuyến

Cùng chuyến xe về bến

Trải nghiệm bao yêu thương…

   

Tặng các anh, chị Đoàn Bộ NN&PTNT Hà Tĩnh

                                                 Tháng 8-2009

 

 

 

Cơn lốc và đời côi

 

Đường phố bụi dở dang nhà cao ốc

Cần trục chếnh chang ròng rọc kéo tời

Ngõ vắng lang thang đàn em côi cút

Mắt đỏ hoe nháo nhác kiếm bao chai

 

Góc phố về chiều hiu quạnh lẻ loi

Nhà tường kín, cổng cao đà chốt chặt

Cơn gió lùa lá vàng rơi lay lắt

Ngọn đèn đường như con mắt đơn côi

 

Em chưa về nhà trước lúc nửa đêm

Khi xáo động cả một vùng gió xoáy

Trong tiếng kêu muôn hàng cây đổ gãy

Mảnh đời côi theo cơn lốc về đâu?

                                                    1988

 

Chị còn d­ưới quê

 

Nay chị còn dưới quê

cái già đến nhanh trước tuổi

Khi trang lứa trẻ thơ

chị sớm quàng nếp nhăn vào cổ

quanh má lúm đồng tiền xếp kín những đường nhăn

 

Những chiều cô đơn. Mây xám vũ vần

Những tối heo may. Tấm thân buốt tái

Ngõ xóm tới trường một lần qua

chưa một lần ngoái lại

Chốn làng quê giữ thân phận gái quê

 

Đội nắng lên đầu, cõng mưa trên lưng

Tóc bạc rối tung, mắt đen khờ dại

Chiếc lược sừng năm nao ai trao

Người đi phố xa không trở lại,

Lược buồn dắt mái lều bồ hóng nhuốm màu than

Trót đợi chờ vô vọng mấy mươi năm.

 

Lặng lẽ một thời. Đi nốt quãng đời câm

Trong vắng quạnh chị âm thầm khao khát

Để một lần

Trở lại tuổi thơ

Tới trường

Trong nụ cười, tiếng hát

Để một lần quên thân phận gái quê…

                                                                  1988

 

 

Giá s­ương

 

Những cột đèn gù lưng đốt cháy

Rải từng tia yếu ớt xuống đường

Nghe giọng ai rao mỳ run rẩy

Lịm chìm trong ngõ hẻm chiều đông

 

Và lác đác lá bàng đỏ rụng

Gió lạnh khô xao xác lòng đường

Đêm mùa đông cổ thành mơ mộng

Muôn thanh âm đồng vọng giá sương.

                                                 1992

 

 

Cha con

 

Cha tự hỏi mong gì cho con

khi bình minh hồng bên cửa sổ ?

- Một hình hài, một chút lửa

- Một nụ cuời sớm nở trong con.

 

Cha tự hỏi tặng gì cho con

khi nắng đã bóng tròn trước ngõ ?

- Một bàn tay vượt đời gian khổ

- Một trái tim nhân hậu bao dung.

 

Cha tự hỏi nhận gì ở con

khi chiều đến hoàng hôn dần buông ?

- Sự yên bình thảo thơm bất tử

- Ở trong con có cả cội nguồn.

                                                  2006

 

Th­ường nhật mùa Xuân

 

    Từ trong giá lạnh heo may

Nghe lòng cũng đủ những ngày ấm êm

 

    Trong liêu xiêu cánh lá mềm

Thấy đời như vẫn bình yên dịu dàng

 

    Trong chồi nhú lộc mơn man

Mà yêu thêm gốc lấp làn đất sâu

 

    Trong hoa ửng sắc tươi màu

Biết thời gian hẹn hò nhau đi về

 

    Nước non hội lớp, phân kỳ

Vẫn như Xuân ấy đến thì lại Xuân.

                                        28-12 Đinh Hợi

 

 

 

Dòng chữ trắng của thầy

 

Tan trường, lớp lại vắng tênh

Riêng dòng chữ trắng là không muốn về

 

Bảng đen giữ nét, căn lề

Cho dòng chữ trắng chẳng khi lạc dòng,

Bởi chưng gắn bó với trường

Mà dòng chữ trắng vấn vương suốt đời,

Để dòng thêm một chữ thôi

Phải bao tâm sức với đời mới nên.

 

Em đi trăm ngả, ngàn miền

Có dòng chữ trắng thầy em đi cùng. 

                                                       1997

 

 

Giáo già nhớ tuổi xuân xanh

  

Về hưu muốn trở thành giáo già chẳng khó

Tờ báo trên tay thiếu kính đành đợi cháu về

Trận bóng câu lạc bộ Anh dẫu đam mê

cũng chẳng thức được khuya.

Cái đầu nổ bung khi nghe làn nhạc mạnh...

Vào tuổi xuân xanh nào hay gì né tránh

Trước lúc giảng bài chưa kịp thuộc giáo khoa,

Chủ nhiệm lớp sinh viên là tuổi chị tuổi anh

Thuyết về luật hôn nhân khi mình chưa cưới vợ

Giáo trẻ xông pha không có gì phải sợ

Chưa biết đồng vàng, chưa thấy đồng đô

Vẫn thản nhiên diễn trình kế toán bán – mua,

Chưa có đất nhà riêng,

mà giảng về kinh doanh địa ốc.

Tuổi trẻ không biết gì đơn độc

Ăn một nồi, ngủ một chiếu... nhẹ tưng

Đi dặm đường dài với chiếc xe đạp toòng teeng

Cùng ba lô cóc sau lưng, mỏi đâu, nghỉ đấy,

Tuổi trẻ đâu chỉ ấp ôm những điều giản dị

Tự nuôi lấy bản thân khỏi làm khó gia đình,

Còn cả những kỳ mong xây dựng một lâu đài

Ở đó đầy trăng sao, mặt trời, cỏ hoa, nhạc khúc

Ở đó thấm đậm tình yêu và dồi dào tri thức...

Tuổi trẻ thề sẽ là trang viết mộc

Sẽ làm nên tấm bảng sạch giảng đường

Sẽ là giọng ngân báo hiệu trong trẻo tiếng chuông

Sẽ là nét riêng hài hòa của mỗi mái trường thân thiết

Để từ đó giáo già nhớ tuổi xuân mà khao khát

Mà trẻ trung và kiêu hãnh với đời

Để thế hệ sau luôn hướng tới tương lai

Thấy vóc dáng tuổi xuân nay mà nâng tầm cao mới.

Và có những điều tuổi xuân luôn thầm hiểu

các bậc giáo già đã chỉ giáo từ xưa...

                                            Tháng 11-2007

Thế giới tôi

 

Thế giới tôi

nào rộng lớn đâu

mà trăm màu,

ngàn nhịp.

 

Mẹ cho lời ru Kiều.

Em tặng đôi mắt ước.

 

Mẹ đi rồi khoảng trời không đơn độc.

Em bên mình thời gian xanh bao la.

 

Lưng còng xuống nhận hương từ đất.

Đầu ngửng cao đón sao của trời.

 

Chỉ ngần ấy thôi,

mà lồng lộng cuộc đời...

                                              2006